Một trong những yếu tố quan trọng góp phần nâng cao tỷ lệ thành công khi điều trị IVF chính là việc nhận định đúng chất lượng phôi trước khi chuyển vào tử cung. Việc đánh giá phôi dựa trên các tiêu chí chuyên môn sẽ giúp bác sĩ lựa chọn được phôi có tiềm năng phát triển tốt nhất. Vậy như thế nào là một phôi đạt chất lượng và tiêu chí đánh giá phôi trong IVF như nào?
Phôi tốt trong IVF là như thế nào?
Theo các tiêu chuẩn đánh giá hình thái học trong hỗ trợ sinh sản, một phôi được coi là tốt khi quá trình phân chia tế bào diễn ra đều đặn, đúng thời điểm, các tế bào có hình dạng đẹp, cân đối và không xuất hiện các mảnh vỡ phôi bào – dấu hiệu cho thấy sự ổn định về cấu trúc và chức năng của phôi.
Dựa trên những đặc điểm này, phôi được phân loại thành 4 cấp độ từ loại 1 đến loại 4. Trong đó, phôi loại 1 và loại 2 là những phôi có chất lượng cao, được ưu tiên lựa chọn để chuyển vào tử cung. Những phôi này thường có các đặc điểm nổi bật như: tế bào đồng đều về kích thước, tỉ lệ phân mảnh thấp, tốc độ phân chia phù hợp với giai đoạn phát triển, khoang phôi giãn nở tốt, và không ghi nhận bất kỳ bất thường nào trong quá trình phát triển.
Xem thêm: Thai sinh hoá là gì? Dấu hiệu sảy thai sinh hoá sau chuyển phôi
Đặc biệt, phôi loại 1 – hay còn gọi là phôi rất tốt – thường cho thấy tỷ lệ làm tổ và mang thai cao hơn rõ rệt, với khả năng thành công trong chuyển phôi đạt khoảng 60–65%. Không chỉ giúp nâng cao hiệu quả điều trị IVF, phôi chất lượng cao còn góp phần quan trọng trong việc đảm bảo sức khỏe của thai nhi và giảm thiểu nguy cơ dị tật bẩm sinh trong thai kỳ.
Tiêu chí đánh giá phôi trong IVF
Trong quá trình thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), trứng sau khi được thụ tinh với tinh trùng sẽ phát triển thành phôi và được nuôi cấy trong tủ chuyên dụng từ 3 đến 5 ngày. Ở từng thời điểm cụ thể, phôi sẽ được đánh giá dựa trên nhiều tiêu chí chuyên môn để xác định chất lượng và lựa chọn ra những phôi có khả năng làm tổ cao nhất.
Dưới đây là các tiêu chí đánh giá phôi tốt theo từng giai đoạn phát triển:
Đối với phôi ngày 3 (phôi phân chia sớm):
- Số lượng tế bào
- Độ đồng đều về kích thước giữa các tế bào.
- Tỷ lệ phân mảnh
- Không xuất hiện hiện tượng đa nhân trong tế bào.
Đối với phôi ngày 5 (phôi nang hay blastocyst):
- Mức độ giãn nở của khoang phôi nang.
- Chất lượng lớp tế bào lá nuôi (TE)
- Chất lượng khối tế bào bên trong (ICM)
Dựa trên những tiêu chí này, phôi sẽ được xếp loại từ 1 đến 4:
- Phôi loại 1: chất lượng rất tốt
- Phôi loại 2: chất lượng tốt
- Phôi loại 3: chất lượng trung bình
- Phôi loại 4: chất lượng kém
Việc lựa chọn phôi loại 1 hoặc loại 2 trong chuyển phôi thường mang lại cơ hội mang thai cao hơn và được ưu tiên trong các chu kỳ điều trị IVF.
Lợi ích của việc sử dụng phôi chất lượng cao trong điều trị IVF
Phôi được đánh giá là chất lượng tốt khi có các đặc điểm hình thái học phù hợp theo từng giai đoạn phát triển. Cụ thể, với phôi ngày 3, các tế bào cần phân chia đều, có hình dạng đồng nhất và tỷ lệ phân mảnh thấp. Trong khi đó, phôi ngày 5 (phôi nang) đạt chuẩn sẽ có khoang phôi giãn rộng, cùng với khối tế bào bên trong (ICM) và lớp tế bào lá nuôi (TE) phát triển đầy đủ, rõ ràng.
Những phôi có chất lượng tốt như vậy thường có khả năng bám vào lớp niêm mạc tử cung cao hơn, từ đó tăng cơ hội hình thành thai kỳ và hỗ trợ sự phát triển ổn định của thai nhi trong giai đoạn đầu.
Ngược lại, các phôi kém chất lượng – thường có số lượng tế bào ít, phân chia không đồng đều hoặc tỷ lệ phân mảnh cao – sẽ gặp khó khăn trong quá trình phát triển. Chúng có xu hướng chậm phát triển hoặc ngừng phát triển hoàn toàn, dẫn đến tỷ lệ làm tổ và mang thai thấp sau khi chuyển phôi.
Phôi chất lượng tốt có thực sự làm tăng khả năng đậu thai khi chuyển phôi?
Theo chia sẻ từ chuyên gia Đức Phúc – người có nhiều năm kinh nghiệm trong điều trị hiếm muộn – những phôi đạt loại 1 (chất lượng rất cao) thường cho tỷ lệ mang thai sau chuyển phôi lên tới khoảng 65%. Với phôi loại 2, tỷ lệ thành công dao động khoảng 50%, trong khi phôi loại 3 chỉ còn dưới 33%.
Tuy nhiên, trong thực tế lâm sàng, không phải tất cả các ca chuyển phôi loại 1 đều mang lại kết quả như mong đợi. Vẫn có trường hợp phôi được đánh giá là chất lượng thấp nhưng vẫn bám tốt vào niêm mạc tử cung, phát triển thành thai kỳ khỏe mạnh và em bé chào đời bình thường.
Giải thích về điều này, chuyên gia nhấn mạnh rằng khả năng làm tổ của phôi không chỉ phụ thuộc vào hình thái học (hình dạng bên ngoài) mà còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác như: chất lượng di truyền của phôi, tình trạng miễn dịch của cơ thể người mẹ, và đặc biệt là môi trường nội mạc tử cung tại thời điểm chuyển phôi.
Vì vậy, khi nhận được kết quả đánh giá phôi, các cặp vợ chồng không nên quá căng thẳng hay thất vọng nếu phôi không đạt loại 1. Quan trọng hơn cả là giữ tinh thần tích cực, tuân thủ hướng dẫn điều trị từ bác sĩ và đảm bảo sức khỏe tổng thể để tăng cơ hội thụ thai thành công trong chu kỳ IVF.
Hy vọng qua những chia sẻ trên, bạn đã hiểu rõ hơn về vai trò của chất lượng phôi trong quá trình điều trị IVF. Việc nắm được tiêu chí đánh giá phôi trong IVF không chỉ giúp các cặp vợ chồng yên tâm hơn khi bước vào quá trình điều trị mà còn hỗ trợ bác sĩ trong việc lựa chọn phôi phù hợp nhất, từ đó tăng cơ hội mang thai thành công. Nếu bạn đang có kế hoạch thực hiện IVF, đừng ngần ngại trao đổi với bác sĩ để được tư vấn kỹ hơn về tình trạng phôi và phương án điều trị tối ưu nhất dành cho mình.
Thông tin liên hệ:
BỆNH VIỆN ĐỨC PHÚC
Hotline tư vấn 24/7: 097 119 5050
48 Ô Đồng Lầm (Hồ Ba Mẫu), Đống Đa, Hà Nội
Website: https://benhvienducphuc.com/
Facebook: https://www.facebook.com/benhvienducphuc
Tiktok:https://www.tiktok.com/@ivf.benhvienducphuc
Youtube:https://www.youtube.com/@benhvienhotrosinhsanvanamh8811
Bác sĩ Hiếu là chuyên gia Sản phụ khoa và Hỗ trợ sinh sản tận tâm, giàu kinh nghiệm trong việc quản lý và thực hiện các chu kỳ thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) và bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI).
